PHẢN BÁC LUẬN ĐIỆU SAI TRÁI CỦA TRẦN HÙNG

 

Bài viết: “Chính quyền Việt Nam muốn KOL có trách nhiệm hay KOL được định hướng” của Trần Hùng đăng trên Baotiengdan đã đưa ra nhiều luận điệu sai trái về hội nghị: KOL với hành trình kiến tạo niềm tin số. Trong đó, y cố tình đối lập “quản trị trách nhiệm” với “quản trị tư tưởng” hòng gieo rắc nghị ngờ về quyền tự do tư tưởng, vai trò quản lý của nhà nước trong phòng, chống tin giả, lừa đảo và thông tin sai lệch, cần được nhận diện và bác bỏ

Thứ nhất, quản trị trách nhiệm đối với KOL trong xã hội số là hết sức cần thiết.

KOL là từ viết tắt của (Key Opinion Leaders) với nghĩa chung nhất là người có sức ảnh hưởng. KOL có thể là nghệ sĩ, chuyên gia, doanh nhân, người sáng tạo nội dung hoặc những cá nhân xây dựng được cộng đồng lớn trên mạng xã hội với điểm chung là khả năng tác động đến công chúng. Trong xã hội số, sự phát triển mạnh mẽ của mạng xã hội đã làm xuất hiện và ngày càng gia tăng vai trò của các KOL Với lượng người theo dõi lớn, khả năng tạo xu hướng và tác động nhanh đến nhận thức, thái độ, hành vi của cộng đồng. KOL không còn đơn thuần là những cá nhân chia sẻ nội dung trên mạng mà đã trở thành một chủ thể có ảnh hưởng đáng kể đến đời sống xã hội. Một video của KOL có thể tạo ra xu hướng. Một lời giới thiệu của KOL có thể khiến hàng vạn người mua sản phẩm. Một quan điểm được người có hàng triệu người theo dõi đưa ra có thể nhanh chóng trở thành chủ đề của xã hội. Vì thế, quản trị trách nhiệm đối với KOL là hết sức cần thiết để xây dựng môi trường số lành mạnh, bảo đảm quyền lợi của công chúng và củng cố niềm tin trong xã hội số.

Thứ hai, quản trị trách nhiệm không làm hạn chế sức sáng tạo của KOL trên không gian số.

Quản trị trách nhiệm hướng tới việc làm cho KOL ý thức đầy đủ hơn về sức ảnh hưởng của mình và chủ động chịu trách nhiệm đối với những gì mình tạo ra, chia sẻ hoặc quảng bá. Việc quản trị trách nhiệm đối với KOL nhưng không làm hạn chế sức sáng tạo của họ trên không gian số. Điều 19 Công ước quốc tế về các quyền dân sự và chính trị ghi nhận quyền tự do biểu đạt, đồng thời cho phép những hạn chế nhất định khi được pháp luật quy định và cần thiết để bảo vệ quyền, danh dự của người khác, an ninh quốc gia, trật tự công cộng, sức khỏe hoặc đạo đức xã hội. Pháp luật Việt Nam cũng từng bước hoàn thiện khuôn khổ quản lý phù hợp với sự phát triển của môi trường số. Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quảng cáo năm 2025, có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, quy định rõ hơn trách nhiệm của người chuyển tải sản phẩm quảng cáo, trong đó có người trực tiếp quảng cáo, khuyến nghị, xác nhận sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ trên mạng. Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng năm 2023 cũng quy định trách nhiệm đối với người có ảnh hưởng khi cung cấp thông tin về sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ, trong đó có việc thông báo cho người tiêu dùng về việc được tài trợ để cung cấp thông tin. Theo đó, KOL vẫn có quyền sáng tạo nội dung, bày tỏ quan điểm, tham gia các vấn đề xã hội và quảng bá sản phẩm theo quy định pháp luật. Điều được đặt ra là phải trung thực với thông tin cung cấp, minh bạch về lợi ích liên quan và chịu trách nhiệm về hậu quả do hành vi của mình gây ra. Đó là ranh giới giữa sáng tạo và vi phạm pháp luật, giữa chia sẻ thông tin và phát tán thông tin sai sự thật, giữa quảng bá sản phẩm và đánh lừa người tiêu dùng. Vì vậy, trách nhiệm của KOL không chỉ nằm ở việc tránh vi phạm pháp luật mà còn ở ý thức tự kiểm chứng, cân nhắc tác động xã hội trước khi đăng tải, chia sẻ thông tin.

Tóm lại, bài viết của Trần Hùng thực chất đã sử dụng một thủ pháp xuyên tạc quen thuộc: Lấy một vấn đề chính đáng là quyền tự do ngôn luận, sáng tạo để cài cắm cách nhìn phiến diện về công tác phòng, chống thông tin giả, thông tin sai lệch trên không gian số, nhất là những thông tin xuất phát từ các KOL, từ đó kích động tâm lý nghi ngờ, mất niềm tin vào chính sách, pháp luật của Nhà nước. Chúng ta cần phải nâng cao cảnh giác và đấu tranh vạch trần những luận điệu sai trái nêu trên của y và đồng bọn./.