Thứ Hai, 5 tháng 10, 2026

QUYỀN GIÁM SÁT CỦA NHÂN DÂN LÀ QUYỀN CHÍNH TRỊ, PHÁP LÝ TỐI THƯỢNG

 

Quyền làm chủ của Nhân dân là bản chất, là nguồn gốc và là mục tiêu cao nhất của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Hiến pháp năm 2013 (sửa đổi, bổ sung năm 2025) đã quy định rõ: “Tất cả quyền lực Nhà nước thuộc về Nhân dân”; Nhân dân thực hiện quyền làm chủ bằng dân chủ trực tiếp và dân chủ đại diện, trong đó giám sát là hình thức quan trọng, bảo đảm quyền lực thực sự phục vụ Nhân dân. Thế nhưng, trên trang Vietnamthoibao, Lynn Huỳnh có bài: “Nói đi đôi với làm và câu chuyện giám sát người đứng đầu”, trong đó đưa ra một số luận điệu xuyên tạc cho rằng, “dân giám sát” thực chất chỉ là “tiếp nhận thông tin một chiều từ dưới lên”, “nghe để đó”, “lắng nghe hình thức”. Đây là cách nhìn phiến diện, đánh tráo hiện tượng với bản chất, hòng làm suy giảm lòng tin của Nhân dân với Đảng với chế độ; xóa bỏ vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, với Nhà nước và Nhân dân; từ bỏ con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở nước ta. Do đó, cần  phải kiên quyết bác.

Thứ nhất, luận điệu cho rằng quyền giám sát chỉ “một chiều từ dưới lên” là hoàn toàn sai trái. Thực tế, cơ chế thực hiện quyền giám sát ở nước ta vận động theo hai chiều hữu cơ, tạo thành vòng khép kín: Nhân dân phát hiện, kiến nghị, chất vấn, giám sát từ dưới lên; các cơ quan Nhà nước có trách nhiệm tiếp nhận, xem xét, giải trình, trả lời, điều chỉnh chính sách và tổ chức thực hiện; sau đó Nhân dân tiếp tục kiểm tra, đánh giá kết quả. Đây không phải quan hệ “một chiều” mà là quan hệ tương tác, kiểm soát và ràng buộc lẫn nhau giữa Nhân dân và chính quyền. Hiến pháp và hệ thống pháp luật quy định rõ Quốc hội, Hội đồng Nhân dân, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức chính trị – xã hội và công dân đều có quyền giám sát đa kênh, đa cấp độ: từ giám sát đại biểu Quốc hội, Hội đồng Nhân dân, giám sát qua tiếp công dân, khiếu nại-tố cáo, đến giám sát trực tiếp theo quy định tại Luật Dân chủ ở cơ sở. Cơ chế này chứng minh: quyền giám sát được thể hiện đầy đủ, đa dạng và có sự bảo đảm pháp lý chặt chẽ, chứ không hề “một chiều” như luận điệu xuyên tạc.

Thứ hai, khẳng định “tiếp thu ý kiến Nhân dân chỉ là hình thức” cũng không có cơ sở khách quan. Đây là luận điệu bịa đặt vô căn cứ. Đảng và Nhà nước ta luôn xác định: ý kiến Nhân dân là căn cứ quan trọng nhất để xây dựng đường lối, chính sách và pháp luật. Thực tiễn nhiều kỳ Đại hội, nhiều dự thảo văn bản pháp luật đều được đưa ra rộng rãi lấy ý kiến toàn dân; hàng nghìn ý kiến đóng góp đã được tiếp thu, chỉnh lý và thể chế hóa thành quy định cụ thể. Tại cơ sở, quy chế “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng” đã đi vào đời sống, giúp Nhân dân trực tiếp tham gia quyết định và giám sát các công việc tại địa phương. Tất nhiên, không phải mọi ý kiến đều được đưa vào văn bản cuối cùng – điều đó phụ thuộc vào tính hợp hiến, hợp pháp, tính khả thi và lợi ích chung của toàn quốc. Việc lựa chọn, tiếp thu có căn cứ chứ không phải tùy tiện, không thể lấy đó làm căn cứ khẳng định “chỉ hình thức”.

Thứ ba, đánh đồng những hạn chế trong tổ chức thực hiện với bản chất chế độ là hoàn toàn sai trái. Đảng và Nhà nước không hề che giấu những bất cập: có nơi, có lúc công khai minh bạch chưa đủ, cơ chế phản hồi chậm, trách nhiệm giải trình chưa cao, thậm chí có cán bộ né tránh, ngại tiếp thu ý kiến Nhân dân. Song, những bất cập này thuộc về hạn chế trong tổ chức thực hiện, chứ hoàn toàn không phải là bản chất, cũng không phải là chủ trương của Đảng và quy định của pháp luật. Thực tế, Đảng và Nhà nước liên tục hoàn thiện thể chế, đẩy mạnh công khai minh bạch, quy định rõ trách nhiệm giải trình, xử lý nghiêm những trường hợp né tránh, trì trệ. Đây chính là bằng chứng sống động cho thấy: chế độ ta luôn tôn trọng và bảo đảm quyền giám sát của Nhân dân; những hạn chế đang được nhận diện và khắc phục, chứ không phải là “bản chất không thay đổi”.

Tóm lại, quyền giám sát của Nhân dân là nội dung quan trọng của quyền làm chủ, được thể chế hóa rõ ràng trong Hiến pháp và pháp luật, có cơ chế tổ chức thực hiện tương đối hoàn chỉnh và ngày càng được củng cố. Những luận điệu phủ nhận quyền giám sát thực chất là cố tình bỏ qua bản chất, phóng đại hạn chế, nhằm làm giảm niềm tin của Nhân dân vào Đảng và chế độ. Chúng ta cần tỉnh táo phân biệt bản chất với hiện tượng, chủ trương với thực hiện, đồng thời không ngừng hoàn thiện tổ chức thực hiện, để quyền giám sát của Nhân dân thực sự đi vào hiện thực, góp phần xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam thực sự của Nhân dân, do Nhân dân làm chủ và phục vụ Nhân dân.

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét